Програма: |
Општа медицинска сестра (2026/2027) |
| Циклус на студии: | Прв циклус (Додипломски) |
| Факултет: | Факултет за здравствени науки |
| Код на програмата: | NS-EN |
| Академска година: | 2023 / 2024 |
| Титула: | Дипломирана медицинска сестра / Дипломиран медицински техничар |
| ЕКТС: | 180 (3 години) |
| Решение: |
Целта на едукацијата по медицинскосестринство е да ги задоволи здравствените потреби на поединците, групите и пошироката заедница преку:
- Проучување на влијанието на факторите на ризик од животната средина врз здравјето;
- Обезбедување здравствена грижа за специфични популациски групи, вклучувајќи новороденчиња, мали деца, ученици, жени, стари лица, работници, спортисти и лица со физички или развојни попречености;
- Превенција, третман и рехабилитација на пациенти со хронични незаразни заболувања;
- Рано откривање, превенција и контрола на заразни болести;
- Спроведување на скрининг прегледи за рано откривање на болести и превенција на спортски повреди;
- Обезбедување итна медицинска помош и домашно лекување;
- Спроведување на поливалентни патронажни активности и активности за здравствена грижа во заедницата.
Имајќи предвид дека стручното образование често става поголем акцент на теоретските знаења отколку на практичните вештини, како и ограниченото учество на работодавачите во образовниот процес, стручната студиска програма по “Општа медицинска сестра” има за цел да ги надмине овие предизвици преку зајакнување на практичната и клиничката настава.Медицинските сестри претставуваат најголем сегмент од здравствениот кадар и имаат широк спектар на улоги и одговорности. Тие работат во тесна соработка со лекарите како составен дел од здравствениот тим. Додека лекарите се одговорни за дијагноза, донесување одлуки за третман и препишување терапија, медицинските сестри обезбедуваат континуирано спроведување и управување со здравствената грижа, придонесувајќи директно за успешни исходи од лекувањето.Медицинските сестри се присутни во сите здравствени установи каде што работат лекари-болници, клиники, амбуланти, служби за итна помош, оддели за интензивна нега, училишта и домовите на пациентите-обезбедувајќи директна грижа и поддршка за закрепнување, здравје и целокупна благосостојба.
Дипломираните студенти од професионалната студиска програма „Општа медицинска сестра “ се квалификувани за вработување во широк спектар на здравствени установи на примарно, секундарно и терцијарно ниво, во јавниот и приватниот сектор.
Тие можат да работат во:
- Здравствени установи, како болници, клиники, поликлиники, центри за примарна здравствена заштита и специјализирани оддели (итна помош, интензивна нега, хирургија, педијатрија, интерна медицина и др.);
- Заедничка и домашна здравствена грижа, вклучувајќи патронажни служби, центри за јавно здравје, училишта и социјални установи;
- Специјализирани и рехабилитациски центри, како установи за хронични заболувања, онкологија, дијализа, ментално здравје и физикална рехабилитација;
- Невладини и меѓународни организации, кои работат во областа на јавното здравје, промоција на здравјето, превенција на болести и хуманитарни мисии;
- Образовни и тренинг институции, како клинички инструктори или асистенти, по понатамошен професионален и академски развој;
- Административни и менаџерски позиции, како главна медицинска сестра, координатор на оддел или менаџер на здравствени услуги, во зависност од искуството и дополнителните квалификации.
Дипломираните се подготвени да ја извршуваат својата професија во согласност со етичките, правните и професионалните стандарди, обезбедувајќи безбедна, ефикасна и пациент-ориентирана грижа, како и за континуиран професионален развој и доживотно учење.
Знаење и разбирање
Знаење и разбирање
Дипломираните студенти ќе стекнат сеопфатни знаења и разбирање за основните принципи и практики на медицинското сестринство, здравјето и здравствените системи. Ова вклучува:
Основни знаења од здравствените науки
- Анатомија, физиологија, микробиологија, биохемија и патологија поврзани со човековото здравје;
- Основни принципи на фармакологија и фармакотерапија;
- Разбирање на човечкиот развој низ целиот животен циклус.
Теорија и практика на медицинското сестринство
- Основни концепти, теории и модели на медицинското сестринство;
- Професионална етика, стандарди на практика и законски одговорности;
- Практика базирана на докази и критичка евалуација на научната литература.
Здравствени системи и јавно здравје
- Организација на здравствените системи на локално, национално и меѓународно ниво;
- Принципи на јавно здравје, епидемиологија и превентивна здравствена заштита;
- Стратегии за промоција на здравјето кај поединци, семејства и заедници.
Грижа за пациентите и клинички знаења
- Основи на проценка, следење и документација на пациентите;
- Основни вештини за грижа за пациенти со акутни и хронични состојби;
- Разбирање на психосоцијалните, културните и етичките фактори кои влијаат врз грижата за пациентите.
Истражување и доживотно учење
- Принципи на истражување во медицинското сестринство и унапредување на квалитетот;
- Способност за препознавање на потребите за учење и професионален развој;
- Вовед во критичко размислување и донесување одлуки во клиничката пракса.
Примена на знаењето и разбирањето
Примена на знаењето и разбирањето
Ова вклучува:
Клиничка пракса
- Спроведување сеопфатни проценки на пациентите и интерпретација на клиничките податоци;
- Примена на сестрински интервенции базирани на докази и клинички упатства;
- Следење на одговорот на пациентите и соодветно прилагодување на плановите за грижа.
Промоција на здравјето и превенција на болести
- Примена на знаења од јавното здравје за едукација на поединци и заедници;
- Дизајнирање и спроведување стратегии за промоција на здравјето за различни популациски групи;
- Учество во рано откривање, превенција и управување со болести.
Донесување одлуки и решавање проблеми
- Користење критичко размислување и клиничко расудување за донесување информирани одлуки;
- Идентификација на потребите на пациентите, приоритизирање на грижата и реагирање во акутни и итни ситуации.
Интерпрофесионална соработка
- Ефективна работа во здравствени тимови, вклучувајќи лекари, терапевти и социјални работници;
- Јасна комуникација со пациенти, семејства и колеги за обезбедување координирана грижа.
Етичка и професионална пракса
- Примена на етички принципи, правни рамки и професионални стандарди;
- Почитување на автономијата на пациентот, културната разновидност и доверливоста.
Интеграција на истражување и докази
- Користење на истражувачки резултати за подобрување на клиничката пракса и квалитетот на грижата;
- Учество во иницијативи за подобрување на квалитетот и проекти базирани на докази.
Способност за проценка
Способност за процена
Ова вклучува:
Проценка на пациент
- Спроведување сеопфатни физички, психолошки и социјални проценки кај пациенти од сите возрасни групи;
- Користење стандардизирани алатки и клинички техники за собирање точни податоци;
- Идентификување на знаци, симптоми и ризик-фактори за акутни и хронични состојби.
Клиничко расудување и приоритизација
- Интерпретација на податоците од проценката за утврдување на потребите на пациентот и изработка на индивидуализирани планови за грижа;
- Приоритизирање на интервенции врз основа на итност, состојбата на пациентот и упатства базирани на докази.
Евалуација на резултатите од грижата
- Следење и евалуација на ефективноста на сестринските интервенции;
- Прилагодување на стратегиите за грижа за постигнување оптимални резултати;
- Точно и етичко документирање на проценките и резултатите.
Проценка на здравствени ризици и безбедност
- Идентификување на потенцијални здравствени ризици и спроведување превентивни мерки;
- Спроведување проценки за обезбедување безбедност на пациентите и минимизирање на несакани настани.
Интерпрофесионална соработка во проценката
- Соработка со други здравствени професионалци за проценка на комплексни потреби на пациентите;
- Интегрирање на мултидисциплинарни придонеси во планирањето и евалуацијата на грижата.
Комуникациски вештини
Комуникациски вештини
Дипломираните студенти ќе развијат силни комуникациски вештини, неопходни за ефективна грижа за пациентите, интерпрофесионална соработка и здравствена едукација. Ова вклучува:
Комуникација со пациентите и семејството
- Јасна и емпатична комуникација со пациентите и нивните семејства;
- Обезбедување здравствена едукација, насоки и емоционална поддршка прилагодена на индивидуалните потреби;
- Почитување на културното, социјалното и јазичното потекло на пациентите во сите интеракции.
Интерпрофесионална комуникација
- Ефикасна соработка со лекари, терапевти, социјални работници и други здравствени професионалци;
- Јасно документирање и известување за информациите за пациентот, плановите за грижа и клиничките набљудувања;
- Учество во тимски дискусии, анализа на случаи и предавање на смени за обезбедување координирана грижа.
Здравствена едукација и промоција
- Пренесување на сложени здравствени информации на едноставен и разбирлив начин;
- Советување на поединци и заедници за превенција на болести, здрав начин на живот и практики на самогрижа.
Професионална и етичка комуникација
- Одржување доверливост, приватност и професионални граници во сите комуникации;
- Користење на комуникациските вештини за застапување на правата, безбедноста и благосостојбата на пациентите.
Дигитална и технолошка комуникација
- Ефикасно и безбедно користење на електронски здравствени записи, телемедицина и други дигитални алатки;
- Примена на технологија за подобрување на комуникацијата со пациентите и интерпрофесионалната соработка.
Вештини на учење
Вештини на учење
Дипломираните студенти ќе развијат способност за доживотно учење, прилагодување на променливите здравствени средини и континуирано унапредување на професионалните знаења и практика. Ова вклучува:
Самонасочено учење
- Идентификување на личните потреби за учење и поставување цели за професионален развој;
- Барање релевантни извори, докази и насоки за унапредување на знаењата и вештините.
Критичко размислување и рефлексија
- Рефлектирање врз клиничките искуства за евалуација на ефективноста на интервенциите;
- Примена на критичко размислување за анализа на сложени здравствени ситуации и донесување информирани одлуки.
Практика базирана на докази
- Интегрирање на истражувачки наоди, клинички упатства и најдобри практики во секојдневната сестринска грижа;
- Континуирано ажурирање на знаењата во согласност со развојот на науката и здравството.
Прилагодливост и доживотно учење
- Ефикасно реагирање на промените во здравствените протоколи, технологијата и потребите на пациентите;
- Одржување посветеност кон континуирано образование, сертификација и професионален развој.
Тимско учење и споделување знаење
- Соработка со колегите за размена на знаења, искуства и иновации во грижата за пациентите;
- Учество на работилници, семинари и активности за професионален развој.
Семестар 1
-
[C2687]
[3 ЕКТС]
Процес на здравствена нега и документација
Целта на предметот е да им обезбеди на студентите основни знаења од клучните области на основите на нега, како и разбирање на аналитички и практични пристапи во оваа област. Студентите треба да стекнат основни теоретски и практични знаења за основните принципи во сестринството, преку запознавање со карактеристиките на сестринската нега и улогата на медицинската сестра во работата и заедницата. Исто така, тие треба да бидат способни да изведуваат практична работа во согласност со образованието и стекнатите вештини.
-
[C2688]
[4 ЕКТС]
Анатомија и физиологија
Oвој предмет обезбедува сеопфатно и клинички ориентирано разбирање на човечката анатомија и физиологија, со силен акцент на нивната примена во сестринската практика. Фокусот е ставен на телесните системи кои се најважни за проценка на пациентот, клиничко одлучување и разбирање на механизмите на болестите (патофизиологија). Предметот ги интегрира основните научни знаења со практична клиничка примена, овозможувајќи им на студентите да ја поврзат нормалната структура и функција на телото со промените што се јавуваат при болестни состојби. Клучните области вклучуваат: • Интеграција на патофизиологија: Вовед во тоа како нормалните анатомски и физиолошки процеси се менуваат кај вообичаени болести (на пр. поврзаноста меѓу стеснувањето на крвните садови и хипертензијата во кардиоваскуларниот систем). • Вештини за клиничка проценка: Поврзување на анатомските ориентири со сестрински техники за проценка, како правилно поставување на стетоскоп за кардијална и респираторна проценка. • Фармаколошка релевантност: Разбирање на тоа како лековите делуваат на органи, ткива и рецепторни системи (на пр. дејството на бета-блокаторите врз β₁ рецепторите на срцето). По завршување на предметот, студентите ќе бидат способни да ги применуваат знаењата од анатомија и физиологија во клинички контексти, поддржувајќи безбедна, евиденциски базирана сестринска нега и подобрување на исходите кај пациентите.
-
[C2689]
[3 ЕКТС]
Патологија
Основната цел на Патологијата е проучување на болестите, како врска меѓу нормалната Анатомија и Физиологија и клиничките манифестации на болеста. Предметот Патологија (често наречен Патофизиологија) е еден од најважните предмети, бидејќи се фокусира на механизмите на болеста: како нормалната физиолошка функција се менува и како овие промени доведуваат до знаци, симптоми и потреба од сестринска интервенција. Клиничката интеграција е од суштинско значење, бидејќи успехот на предметот се заснова на поврзување на „зошто“ (механизмот) со „што да се направи“ (сестринската интервенција); затоа од студентите се бара да ги поврзат знаците и симптомите (на пр. замор, бледило) со основниот механизам (на пр. намален капацитет за пренос на кислород поради анемија), како и да ја одредат соодветната сестринска интервенција врз основа на патолошкиот процес (на пр. подигнување на главата на креветот кај пациенти со конгестивна срцева слабост за олеснување на дишењето, разбирајќи дека срцевата слабост предизвикува застој на течност во белите дробови).
-
[C2690]
[3 ЕКТС]
Биохемија и биофизика
Овој предмет има за цел да ги запознае студентите со структурата и функциите на животно важните молекули (протеини, липиди, јаглехидрати и нуклеински киселини), да ги анализира основните процеси на метаболизмот и механизмите на регулација, како и да ги објасни физичките основи на биолошките процеси како осмоза, дифузија, биолошки електрицитет и биоенергетика. Исто така, се развиваат практични лабораториски вештини потребни за сестринската пракса и се подготвуваат студентите за разбирање на клинички дисциплини како физиологија, микробиологија и фармакологија. По завршување на предметот, студентот ќе биде способен да ја објасни хемиската структура и физиолошката улога на биолошките молекули, да ги разбере метаболичките процеси и биохемиската рамнотежа, да ги опише основните физички закони кои влијаат врз човечкото тело, да ги примени концептите на осмоза, онкотски притисок, дифузија и електричен потенцијал, да го оцени влијанието на биохемиските параметри врз сестринската дијагноза, да примени основни лабораториски техники од биохемија и биофизика, како и да ги поврзе биохемиските и биофизичките знаења со патологијата и клиничката сестринска пракса.
-
[C2691]
[3 ЕКТС]
Етика и филозофија на медицинските сестри и човековите права
Целите на предметот се да ги запознае студентите со основните етички принципи и главните филозофски пристапи поврзани со сестринската практика, да ги развие способностите за морално расудување потребни за идентификување и решавање на етички дилеми во клинички услови, како и да го унапреди разбирањето на рамките за човекови права и нивната примена во здравствената заштита. Предметот има за цел и да ја зајакне професионалната одговорност и етичкото донесување одлуки кај идните медицински сестри, да промовира хуманистичка, сочувствителна и кон пациентот ориентирана грижа заснована врз достоинство и почит, да ги подготви студентите да дејствуваат како застапници на правата на пациентите и етичките стандарди во здравствените системи, како и да овозможи критичка рефлексија за моралните, културните и социјалните аспекти на сестринската практика.
-
[C2692]
[10 ЕКТС]
Клиничка пракса во 1. година
Студентите ќе следат практични часови во клинички услови со цел запознавање со основите на сестринската нега во реална пракса. Тие ќе набљудуваат и ќе учествуваат во основни активности за грижа за пациентите, ќе развиваат почетни практични вештини и ќе учат примена на стандарди за безбедност, етика и професионална комуникација во здравствената заштита.
-
[C2686]
[4 ЕКТС]
Сестрински теории, концепти, теории за нега насочена кон личноста во здравствената нега и здравствената заштита
Студентот ќе стекне знаења и разбирање за теоретските основи на развојот на сестринството како дисциплина, вклучувајќи познавање на теоретски модели и четирите основни концепти на сестринството. Тој/таа ќе биде способен да ги разликува термините метапарадигма, концепт, модел, теорија и емпириски индикатори, како и да ја опише класификацијата на сестринските модели (потреби, интеракција, резултати, грижа/becoming), со длабинска анализа на најмалку еден модел од секоја категорија. Дополнително, студентот критички ќе го процени придонесот на формалните сестрински модели во клиничката пракса и ќе ја дискутира практиката базирана на докази и рефлексивната пракса како алтернативни теоретски пристапи во современото сестринство. Студентот ќе стекне знаења за специфичностите на професионалната сестринска пракса и улогата на медицинската сестра во здравствените тимови, истражувањето, образованието и политиката, развивајќи професионални, одговорни, самоуверени и хумани методи на работа во однос со пациентите, колегите и општеството. На крај, студентот ќе биде способен да ги примени теоретските знаења во давање сестринска нега, земајќи ги предвид индивидуалните потреби на пациентите и специфичностите на клиничката средина, како и да применува сеопфатна, проблемски ориентирана нега.
Семестар 2
-
[C2695]
[3 ЕКТС]
Нега во грижата за стари лица и геријатрија 1-Негување на стари лица 2-Геријатрија
Овој предмет има за цел да развие сеопфатни компетенции за работа со постари лица, вклучувајќи клиничка способност за проценка на здравствената состојба и препознавање на специфични геријатриски синдроми како деменција, падови, инконтиненција и полимедикација. Посебен акцент се става на ефективна комуникација со пациентите, нивните семејства и мултидисциплинарниот тим, со почитување на достоинството и автономијата на постарите лица. Предметот исто така опфаќа примена на етички принципи и законска регулатива, особено во контекст на информирана согласност и заштита на правата, како и развој на стратегии за превенција, рехабилитација и промоција на здрав начин на живот. Дополнително, се развиваат организациски вештини за управување со ресурси, планирање и координација на геријатриска нега во институционални и домашни услови, како и способности за ефективна тимска работа со лекари, физиотерапевти, психолози и социјални работници
-
[C2700]
[3 ЕКТС]
Здравствена нега и инфекции поврзани со здравствената заштита и безбедна работна средина
Целта на програмата на предметот е студентите да стекнат длабоки и одржливи знаења за принципите на безбедна здравствена нега, факторите кои придонесуваат за инфекции поврзани со здравствената заштита, како и ефикасните методи за нивна превенција и контрола. Програмата има за цел да ги развие компетенциите поврзани со разбирањето на механизмите на пренос на инфекции, правилната примена на асептични техники, соодветното користење на лична заштитна опрема и почитувањето на безбедносните протоколи во клиничката средина. По завршувањето на предметот, студентот треба да биде способен да ги објасни клучните концепти за болничките инфекции, да ги препознае ризичните ситуации, да ги применува превентивните мерки во својата секојдневна работа и да придонесе за создавање безбедна и хигиенски одржлива работна средина.
-
[C2699]
[3 ЕКТС]
Бактериологија, вирусологија и паразитологија
Целта на предметната програма е студентите да стекнат темелни знаења за биологијата, структурата, размножувањето и патогеноста на бактериите, вирусите и паразитите, како и нивната улога во предизвикување инфекции кај човекот. Програмата овозможува развивање на компетенции за препознавање на основните механизми на интеракција меѓу микроорганизмите и домаќинот, основните принципи на микробиолошка дијагностика, како и начелата на превенција и контрола на заразни заболувања. По завршувањето на предметот, студентот треба да биде способен да ги објасни клучните биолошки карактеристики на микробите, да ги интерпретира основните лабораториски наоди, да ги поврзе механизмите на патогеност со клиничките манифестации и да ги примени стекнатите знаења во решавање практични проблеми од областа на микробиологијата.
-
[C2698]
[3 ЕКТС]
Јавно здравје
Предметот има за цел да ги претстави основните концепти на јавното здравје и неговата улога во здравствениот систем, развивајќи вештини за превенција, промоција и унапредување на здравјето на популацијата. Опфаќа запознавање со улогата на медицинската сестра во заедницата, јавните институции и националните здравствени програми, како и оспособување на студентите за користење на основни епидемиолошки методи. Предметот го поттикнува критичкото размислување за социо-економските, еколошките и културните фактори кои влијаат врз здравјето. По завршувањето, студентите ќе можат да го дефинираат јавното здравје и неговите главни функции, да ги објаснат концептите на епидемиологијата и нивната практична примена во заедницата, да ги идентификуваат факторите на ризик и детерминантите на здравјето, да планираат и спроведуваат едукативни активности, да ги интерпретираат основните епидемиолошки индикатори како инциденца, преваленца и морталитет, да ги оценуваат системите за надзор на болести, да ја разберат улогата на вакцините и програмите за имунизација, да промовираат здрав начин на живот и да ги применуваат етичките и правните принципи во јавното здравје, поврзувајќи ги овие знаења со заедничката и клиничката сестринска пракса.
-
[C2697]
[3 ЕКТС]
Farmakologjia dhe përshkrimi i recetës
Предметот има за цел да обезбеди целосни знаења за основните фармаколошки принципи и терапевтските класи, како и да развие компетенции за безбедно препишување и администрирање на лекови во клиничката практика. Исто така, предметот ги интегрира етичките, правните и професионалните стандарди во употребата на лекови и го поттикнува критичкото размислување и клиничкото донесување одлуки кај студентите во контекст на здравствената грижа.
-
[2696]
[7 ЕКТС]
Нега во грижата за стари лица и геријатрија – клиничка пракса
Оваа клиничка пракса има за цел да ги развие професионалните вештини на студентите за обезбедување сестринска грижа за постари лица во различни здравствени и социјални средини. Студентите ќе учествуваат во проценка на физичката, менталната и функционалната состојба на геријатриските пациенти, идентификување на нивните специфични потреби и примена на соодветни сестрински интервенции. Практиката опфаќа управување со хронични заболувања, превенција на компликации, промоција на независноста и квалитетот на животот, како и соработка со мултидисциплинарен тим. Посебен акцент се става на етичка и професионална комуникација со пациентите и нивните семејства, со почитување на достоинството и автономијата на постарите лица.
-
[C2694]
[3 ЕКТС]
Информациско-комуникациски технологии во здравството
Цели / Компетенции: • Разбирање на улогата на ИКТ во здравствениот систем; • Стекнување вештини за користење дигитални здравствени системи; • Оспособување за примена на телемедицина и дигитална комуникација; • Развивање способности за работа со здравствени податоци; • Поддршка на клиничките процеси преку дигитални алатки; Резултати од учењето: • Студентот ќе може да: • Ги објасни основите на ИКТ во здравството; • Користи електронски здравствени записи (EHR); • Разбере како функционираат болничките информациски системи; • Применува дигитална документација во сестринска практика; • Почитува правила за приватност и безбедност на податоци;
-
[C2693]
[5 ЕКТС]
Дијагностички и терапевтски интервенции во медицинската нега
Предметот има за цел да: • Обезбеди продлабочени знаења за принципите, техниките и примената на современите дијагностички и терапевтски методи во здравствената практика. • Развие практични вештини за примена на методите на медицинска слика (имажинг), лабораториски анализи, функционални алатки и терапевтски процедури. • Формира компетенции и способност за донесување одлуки врз основа на дијагностички податоци и терапевтски резултати. • Ги подготви студентите за интердисциплинарна работа преку разбирање на улогата на секој метод во процесот на здравствена грижа. • Промовира употреба на практики базирани на научни докази. • Обезбеди развој на етички и професионални вештини, вклучувајќи комуникација со пациентите и безбедност при примена на процедурите. По завршувањето на предметот, студентите ќе бидат способни да: • Идентификуваат и објаснат основните принципи на дијагностичките методи што се користат во клиничката практика. • Изберат и интерпретираат резултати од дијагностички испитувања и да ги поврзат со клиничката состојба на пациентот. • Применуваат основни терапевтски техники согласно релевантни протоколи и упатства. • Користат дијагностичка и терапевтска опрема на соодветен начин. • Го оценуваат ефектот и успешноста на спроведените третмани. Ги почитуваат етичките и професионалните стандарди за време на дијагностичкиот и терапевтскиот процес.
Семестар 3
-
[C2706]
[3 ЕКТС]
Исхрана и диететика
Предметот има за цел да им обезбеди на студентите по сестринство теоретски знаења и практични вештини за проценка, планирање, спроведување и евалуација на нутритивна грижа за поединци и популации, нагласувајќи ја улогата на правилната исхрана во промоција на здравјето, превенција на болести и менаџирање на пациенти во текот на целиот животен циклус. Тој развива основни знаења за макро и микронутриенти, нутритивни потреби и метаболизам, како и вештини за проценка на нутритивниот статус и изработка на индивидуализирани диетални планови според клиничките потреби. Предметот ги интегрира нутритивните принципи во сестринската пракса за превенција и третман на акутни и хронични заболувања, со зајакнување на критичкото размислување и донесување одлуки базирани на докази при интерпретација на нутритивни податоци и евалуација на диетални интервенции. Исто така, придонесува за јавното здравје и нутриција во заедницата преку промоција на здрави навики во исхраната, нутритивна едукација и превентивни стратегии на популациско ниво.
-
[C2707]
[3 ЕКТС]
Медицински англиски
Овој предмет е наменет за развивање на јазичните и комуникациските вештини на студентите на англиски јазик во медицински и здравствени контексти. Фокусот е ставен на збогатување на вокабуларот, разбирање при читање, слушање, зборување и пишување поврзано со медицината и сестринството, интеракцијата со пациенти и клиничката пракса. Предметот вклучува студии на случаи, автентични материјали (медицински текстови, дијалози меѓу лекар и пациент, апстракти од истражувања) и практични комуникациски задачи со цел подобрување на јазичната точност, професионалниот стил и меѓукултурната компетентност во здравствената комуникација.
-
[C2705]
[4 ЕКТС]
Психолошки и социолошки аспекти на здравјето
Студентите ќе бидат во можност да ги дефинираат и објаснат теориите, процесите и практиките во психологијата и социологијата на здравјето, како и да ги идентификуваат главните области од овие дисциплини кои придонесуваат во интервенции, стратегии за третман и здравствени политики. Тие ќе ги оценуваат критички психолошките и социолошките фактори кои влијаат врз однесувањето, дијагнозата и третманот во професионални здравствени средини, развивајќи критичко размислување за димензиите на психологијата и социологијата на здравјето. Дополнително, студентите ќе ги анализираат главните теории и парадигми, со посебен фокус на примената на психолошките практики во здравствениот контекст.
-
[C2703]
[3 ЕКТС]
Здравствена нега во долготрајна нега и палијативна нега
Овој предмет има за цел да им обезбеди на студентите знаења и вештини за обезбедување долгорочна и палијативна сестринска грижа за пациенти со хронични, прогресивни и терминални заболувања. Се фокусира на проценка на физичките, психолошките, социјалните и духовните потреби на пациентите, управување со симптомите, подобрување на квалитетот на животот и поддршка на пациентите и нивните семејства во текот на целиот процес на грижа. Предметот ја нагласува важноста на емпатичната комуникација, етичкото донесување одлуки, почитувањето на достоинството и автономијата на пациентот, како и соработката со мултидисциплинарен тим во различни услови на долгорочна грижа.
-
[C2702]
[7 ЕКТС]
Здравствена нега на пациенти со внатрешни заболувања и рехабилитација - клиничка пракса
Оваа клиничка пракса има за цел да ги развие професионалните вештини на студентите за обезбедување сестринска грижа за пациенти со внатрешни заболувања и во процесот на рехабилитација. Студентите ќе учествуваат во сеопфатна проценка на состојбата на пациентот, планирање и спроведување на индивидуализирана сестринска грижа, како и следење на клиничкиот напредок. Практиката опфаќа управување со акутни и хронични заболувања, превенција на компликации и примена на основни рехабилитациски техники за функционално закрепнување. Посебен акцент се става на соработка со мултидисциплинарен тим, ефективна комуникација со пациентите и нивните семејства, како и почитување на етичките и професионалните стандарди во клиничката пракса.
-
[C2701]
[6 ЕКТС]
Здравствена нега на пациенти со внатрешни заболувања и рехабилитација 1-Негувателска нега на пациенти со внатрешни заболувања и рехабилитација 2-Интерна медицина со специјалности
Предметот има за цел да им обезбеди на студентите продлабочени знаења за главните патологии на внатрешните органи, како и да развие практични вештини за проценка, планирање и обезбедување индивидуализирана сестринска грижа. Предметот ги оспособува студентите да ги препознаваат компликациите и навремено да реагираат со безбедни интервенции засновани на протоколи, истовремено зајакнувајќи ја улогата на медицинската сестра во процесот на рехабилитација, функционално закрепнување и здравствена едукација. Дополнително, се развиваат комуникациски вештини, емпатија и професионализам при работа со акутни и хронични пациенти. По завршувањето на предметот, студентите ќе можат да ги објаснат главните патологии на респираторниот, кардиоваскуларниот, гастроинтестиналниот, реналниот, ендокриниот, хематолошкиот и невролошкиот систем, да ги разберат симптомите, знаците, дијагнозата и клиничкиот тек на внатрешните заболувања, како и да ги познаваат основните принципи на рехабилитација и функционално закрепнување. Тие ќе стекнат практични компетенции за спроведување сеопфатни сестрински проценки, изработка и имплементација на индивидуални планови за грижа, следење на виталните параметри и препознавање на клинички отстапувања, примена на сестрински интервенции, безбедна администрација на лекови, примена на основни рехабилитациски техники и едукација на пациентите и нивните семејства за самостојно управување и превенција.
-
[C2704]
[4 ЕКТС]
Здравствена нега во долготрајна нега и палијативна нега - клиничка пракса
Оваа клиничка пракса има за цел да ги развие професионалните вештини на студентите за обезбедување сестринска грижа во долгорочна и палијативна нега. Студентите ќе учествуваат во сеопфатна проценка на физичките, психолошките, социјалните и духовните потреби на пациентите, како и во планирање и спроведување на индивидуализирана сестринска грижа. Практиката опфаќа управување со симптоми, подобрување на квалитетот на животот и поддршка на пациентите и нивните семејства во текот на целиот процес на болеста. Посебен акцент се става на емпатична комуникација, етичка грижа, почитување на достоинството и автономијата на пациентот, како и соработка со мултидисциплинарен тим во различни услови на долгорочна и палијативна нега.
Семестар 4
-
[C2708]
[6 ЕКТС]
Здравствена нега на пациенти со хируршки третман и рехабилитација 1-Здравствена нега на пациенти со хируршки третман и рехабилитација 2-Хирургија со специјалности и рехабилитација
Предметот има за цел да ги развие професионалните компетенции на студентите за обезбедување сестринска грижа во текот на целиот хируршки процес, вклучувајќи ја предоперативната, интраоперативната и постоперативната фаза, како и процесот на рехабилитација. Студентите се оспособуваат за спроведување сеопфатни сестрински проценки, планирање и примена на интервенции базирани на научни докази, како и за следење и менаџирање на можни хируршки компликации. Предметот се фокусира на развој на практични вештини во менаџирање на болка, нега на рани, контрола на инфекции, превенција на тромбоемболизам и употреба на потпорни уреди како дренажи и катетри. Покрај техничките аспекти, се нагласува важноста на терапевтска комуникација, тимска работа во мултидисциплинарен тим и почитување на безбедносните стандарди и етичките принципи, подготвувајќи ги студентите за интегрирана, хумана и професионална грижа во процесот на заздравување и функционално закрепнување на пациентот.
-
[C2709]
[7 ЕКТС]
Здравстцена нега за пациенти со хируршки третман и рехабилитација - клиничка пракса
Оваа клиничка пракса има за цел да ги развие професионалните вештини на студентите за обезбедување сестринска грижа кај пациенти кои се подложени на хируршки третман и рехабилитација. Студентите учествуваат во сеопфатна проценка на пациентот во предоперативната, интраоперативната (набљудувачка) и постоперативната фаза, како и во примена на сестринска грижа базирана на научни докази. Практиката опфаќа менаџирање на болка, нега на рани, превенција на инфекции и хируршки компликации, како и употреба на потпорни уреди како дренажи и катетри. Посебен акцент се става на безбедноста на пациентот, терапевтска комуникација, соработка со мултидисциплинарен тим и почитување на етичките и професионалните стандарди во клиничката пракса.
-
[C2711]
[7 ЕКТС]
Негa во итна медицинска помош и медицина за катастрофи - клиничка пракса
Оваа клиничка пракса има за цел да ги оспособи студентите за обезбедување сестринска грижа во итни и животозагрозувачки состојби, како и во ситуации на катастрофи. Студентите ќе учествуваат во проценка, тријажа, мониторинг и поддршка на виталните функции на пациентите, како и во спроведување на итни интервенции под надзор. Практиката опфаќа примена на основни техники за реанимација, стабилизација на пациентот, контрола на крварење и справување со итни состојби во различни клинички и вонболнички услови. Посебен акцент се става на тимска работа, брзо донесување одлуки, безбедност на пациентите и почитување на етичките принципи во услови на итна медицинска помош и катастрофи.
-
[C2712]
[3 ЕКТС]
Менаџмент и законодавство во медицинската нега и здравствената заштита
Предметот има за цел да ги запознае студентите со основните концепти и теории на менаџментот, создавајќи основа за понатамошни менаџерски и организациски предмети во текот на студиите. Тој има за цел да развие критичко размислување, комуникациски вештини и способност за користење на стекнатите знаења за проценка и аргументација на професионални ситуации. Предметот ги опфаќа менаџерските процеси, улогата и одговорностите на менаџерот, процесот на планирање и моделите на донесување одлуки, како и организациските структури, вклучувајќи ја поделбата на работата и обемот на менаџмент. Дополнително, студентите ќе ги изучуваат односите поединец–организација и клучните аспекти на организациското однесување како личност, перцепција и однесување, како и теориите на мотивација применливи во сестринството и здравствената заштита.
-
[C2710]
[3 ЕКТС]
Негa во итна медицинска помош и медицина за катастрофи
Предметот има за цел да ги запознае студентите со најчестите итни медицински состојби и со улогата на медицинската сестра во обезбедување здравствена нега и итна помош во посебни и критични околности. Студентите ќе ја изучат процедурата за проценка, следење и поддршка на виталните параметри кај пациенти во животозагрозувачки состојби, како и ќе се запознаат со основните етички принципи при давање на итна медицинска помош.
-
[C2713]
[4 ЕКТС]
Промоција на здравјето и принципот на здравствено образование за пациентите
Предметот има за цел да овозможи разбирање на концептите за промоција на здравјето, развој на знаења и вештини за здравствено образование на пациенти и заедницата, како и оспособување на студентите за дизајнирање и имплементација на здравствени програми. Тој исто така се фокусира на развој на професионални комуникациски вештини неопходни за едукација, со цел студентите да можат да објаснуваат модели за промоција на здравјето, да дизајнираат образовни програми за пациенти со хронични заболувања, да применуваат ефективни комуникациски техники, да анализираат фактори кои влијаат на промена на однесувањето, да имплементираат стратегии за здравствено образование во заедницата и здравствените установи, како и да ја евалуираат ефикасноста на образовните програми.
Семестар 5
-
[C2715]
[7 ЕКТС]
Здравствена нега на новороденчиња, деца и адолесценти - клиничка пракса
Клиничката практика во сестринската нега на новороденчиња, деца и адолесценти има за цел развој на практичните вештини на студентите во обезбедување безбедна и ефективна здравствена нега во клинички услови. Студентите ќе ги применуваат теоретските знаења во практика преку учество во грижата за педијатриски пациенти со акутни и хронични состојби, примена на сестрински интервенции, протоколи за вакцинација, основна и специјализирана нега, како и почитување на етичките принципи и професионалните стандарди. Посебен акцент се става на комуникацијата со пациентите и нивните семејства, како и на евалуацијата и унапредувањето на квалитетот на грижата.
-
[C2719]
[7 ЕКТС]
Здравствена нега во семејната медицина, домот на пациентот и заедницата - клиничка пракса
The clinical practice aims to develop students’ practical skills in providing primary healthcare within family and community settings. Clinical practice enables students to apply theoretical knowledge in real-life situations, assess the health needs of individuals and families, provide preventive care, health education, home care, and follow-up of patients with chronic conditions, as well as collaborate with multidisciplinary teams. Students develop communication, documentation, fieldwork skills, and adherence to ethical and professional principles within the community.
-
[C2718]
[3 ЕКТС]
Здравствена нега во семејната медицина, домот на пациентот и заедницата
Предметот има за цел да им обезбеди на студентите теоретски и практични знаења за улогата на медицинската сестра во примарната здравствена заштита, домашната нега и здравствените услуги во заедницата. Предметот ги опфаќа принципите на холистичка проценка, превенција, здравствена едукација и меѓупрофесионална соработка во менаџирањето на пациенти од различни возрасти и здравствени состојби. По завршувањето на предметот, студентот ќе биде способен да: 1. Ги разбере принципите и структурата на здравствената заштита во семејната медицина. 2. Го примени сестринскиот процес кај пациентите кои се третираат во праксата на матичниот лекар. 3. Спроведе проценка на здравјето во домот на пациентот и да обезбеди персонализирана нега. 4. Ги идентификува здравствените потреби на заедницата и да спроведе превентивни програми. 5. Го едуцира пациентот и семејството за менаџирањето на акутни и хронични заболувања. 6. Применува професионална комуникација и етички принципи во заедницата. 7. Соработува со други здравствени професионалци за обезбедување квалитетна нега.
-
[C2717]
[7 ЕКТС]
Нега на жени и мајки - клиничка пракса
Клиничката практика има за цел развој на практичните вештини на студентите во обезбедување здравствена нега за жени за време на бременост, породување и постпородилен период, како и за новороденчиња во клинички услови. Клиничката практика им овозможува на студентите да ги применат теоретските знаења во реални ситуации, да учествуваат во сестринскиот процес во гинеколошка и акушерска нега, да применуваат сестрински интервенции и клинички протоколи, да развиваат вештини за холистичка нега, комуникација со пациенти и семејства, тимска работа и професионална документација, почитувајќи ги етичките принципи и професионалните стандарди.
-
[C2716]
[3 ЕКТС]
Здравствена нега на жени и мајки 1-Здравствена нега на жени и мајки 2-Гинекологија и акушерство
Предметот има за цел студентот да стекне и прошири знаења од гинеколошката сестринска нега, негата на бремени жени, како и предпородилната и постпородилната нега, вклучувајќи и нега на новороденчиња. Студентите ја развиваат способноста да ги комбинираат теоретските знаења со практиката, развивајќи критичко размислување, самостојност и иновативност, како и да ги препознаваат физичките, психолошките и социјалните потреби на пациентките и соодветно да реагираат под надзор на ментор. Тие се оспособуваат за холистички пристап во сестринскиот процес (планирање, спроведување и евалуација на негата), се запознаваат со сестринската документација во клиничка пракса, развиваат тимска работа и мултидисциплинарен пристап, негуваат етички вредности и професионална одговорност, како и знаења за примена на докази базирана практика.
-
[C2714]
[3 ЕКТС]
Здравствена нега на новороденчиња, деца и адолесценти 1-Здравствена нега на новороденчиња, деца и адолесценти 2-Педијатриска нега
Целта на оваа наставна единица е, по завршување на предметот, студентите да бидат способни да ги објаснат физиолошките и психолошките промени поврзани со растот и развојот на децата, да ги идентификуваат и анализираат основните развојни карактеристики, да применуваат сестрински интервенции кај акутни и хронични состојби, како и протоколи за вакцинација, да дизајнираат индивидуализирани планови за нега кои ги интегрираат медицинските, психолошките и социјалните потреби, да демонстрираат практични вештини за основна и специјализирана нега (хигиена и исхрана), да применуваат етички принципи и законски стандарди во секојдневната практика, да користат комуникациски техники за поддршка на пациентите и нивните семејства, како и да ги евалуираат исходите од грижата и да предложат подобрувања во практиката.
Семестар 6
-
[C2720]
[3 ЕКТС]
Здравствена нега во ментално здравје, психијатриски болести и неврологија 1-Медицинска нега во ментално здравје, психијатриски болести и неврологија - клиничка пракса 2-Психијатрија и неврологија
Клиничката практика има за цел развој на практичните вештини на студентите во обезбедување сестринска нега за пациенти со нарушувања на менталното здравје, психијатриски и невролошки заболувања во клинички услови. Клиничката практика им овозможува на студентите да ги применат теоретските знаења во реални ситуации, да учествуваат во проценка и грижа на пациентите, да препознаваат психопатолошки и невролошки симптоми, да применуваат сестрински интервенции и индивидуални планови за нега, како и да обезбедуваат психосоцијална поддршка. Студентите развиваат вештини за терапевтска комуникација, мултидисциплинарна тимска работа, професионална документација и почитување на етичките принципи и стандардите на нега.
-
[C2721]
[7 ЕКТС]
Здравствена нега во менталното здравје, психијатриски болести и неврологија - клиничка пракса
Целта на предметот е да се обезбедат знаења за принципите на здравствена нега кај лица со психијатриски и невролошки заболувања, да се развие способност за препознавање на психопатолошки симптоми и невролошки нарушувања, да се поттикне холистички пристап кон пациентот со акцент на психосоцијална поддршка и етичка грижа, да се интегрираат теоретските и практичните знаења во планирањето, спроведувањето и евалуацијата на сестринската нега, како и да се промовира интердисциплинарна соработка во тимовите за ментално здравје и неврологија
-
[C2722]
[4 ЕКТС]
Метод на истражување и пракса заснована на докази во медицинската нега
Предметот има за цел да ги оспособи студентите по сестринство со знаења и вештини потребни за критичка проценка, примена и спроведување на истражувања во рамките на сестринската практика базирана на докази. Тој ја обезбедува основата за интегрирање на научните докази во клиничкото одлучување и подобрување на исходите кај пациентите, преку развивање разбирање за основните концепти на научното истражување, истражувачките дизајни и методологии релевантни за сестринството, поттикнување на практика базирана на докази преку идентификација и примена на најдобрите достапни научни докази, јакнење на критичкото размислување и аналитичките вештини за проценка на истражувачки трудови и интерпретација на податоци, подготовка на студентите за учество во мали истражувачки проекти и студии за подобрување на квалитетот, како и интегрирање на резултатите од истражувањата во сестринската практика за подобрување на грижата, безбедноста и здравствените исходи.
-
[E3017]
[7 ЕКТС]
Kлиничка пракса
Клиничката практика во студиите по сестринство има за цел развој на практичните и професионалните вештини на студентите во реални здравствени средини, овозможувајќи им примена на теоретските знаења во грижата за пациентите. За време на практиката, студентите учествуваат во сестринскиот процес кој вклучува проценка на здравствената состојба, планирање на нега, спроведување на сестрински интервенции и евалуација на резултатите. Таа им овозможува запознавање со функционирањето на здравствените установи и развој на технички, клинички и комуникациски вештини во работа со пациенти и мултидисциплинарни тимови. Покрај клиничките вештини, клиничката практика во сестринството ја нагласува и важноста на професионалната етика, одговорноста и безбедната грижа за пациентите. Студентите учат да работат самостојно и под супервизија, да донесуваат клинички одлуки базирани на докази и да развиваат критичко размислување. Исто така, тие се оспособуваат за професионална документација, терапевтска комуникација и континуирано подобрување на квалитетот на здравствената нега. Реализација на практичен дел од наставата со адекватно учество на студентите во сите делови од практичната настава во современи кабинети, со современи нагледни средства, соодветни лаборатории во универзитетот и во здравствените установи/клиники со кои УЈИЕ склучила договори за соработка. • Клиничката практика се реализира почнувајќи од првиот семестар, откако студентите ќе се стекнат со првичните теоретски и практични (кабинетски) знаења и вештини од основите на сестринство. • Киничката практика ќе се реализира во текот на летниот период во јавни или приватни здравствени установи со кои Универизтетот на Југоисточна Европа има склучено договори за соработка. • Определбата за посета на здравствени одделенија/клиники/кабинети со цел реализирање на клиничка практика ќе се направи врз основа на предметната содржина на тековната академска година. • За извршената клиничка практика студентот задолжително води соодветен ДНЕВНИК за клиничка практика (спопред Упатства за феријална практика на РСМ (E4E@мк). • За реализираната клиничка практика студентот задолжително доставува соодветна ПОТВРДА издадена од институцијата каде е извршена парктиката. • Клиничката практика во секоја академска година ќе се развива во одредени здравствени институции со кои УЈИЕ има склучено договори за соработка, соодветно теоретските полињата од кои студентите стекнуваат знаења согласно структурата на студиската програма.
-
[3 ЕКТС]
Изборен предмет 1
- [E3018] Напредна англиска комуникација во медицина
- [E2697] Медицински германски
- [E2707] Вештачки репродуктивни технологии ART/BEF, стем ќелии, цитолошки перспективи
- [E2702] Гинеколошка онкологија
- [E3019] Телемедицина и далечинска нега
- [E3020] Културна компетентност во здравствената заштита
- [E3021] Многујазична медицинска комуникација
- [E3022] Детска психологија и психологија на стареење
-
[3 ЕКТС]
Изборен предмет 2
- [E3018] Напредна англиска комуникација во медицина
- [E2697] Медицински германски
- [E2707] Вештачки репродуктивни технологии ART/BEF, стем ќелии, цитолошки перспективи
- [E2702] Гинеколошка онкологија
- [E3019] Телемедицина и далечинска нега
- [E3020] Културна компетентност во здравствената заштита
- [E3021] Многујазична медицинска комуникација
- [E3022] Детска психологија и психологија на стареење
-
[3 ЕКТС]
Изборен предмет 3
- [E3018] Напредна англиска комуникација во медицина
- [E2697] Медицински германски
- [E2707] Вештачки репродуктивни технологии ART/BEF, стем ќелии, цитолошки перспективи
- [E2702] Гинеколошка онкологија
- [E3019] Телемедицина и далечинска нега
- [E3020] Културна компетентност во здравствената заштита
- [E3021] Многујазична медицинска комуникација
- [E3022] Детска психологија и психологија на стареење