Programi:

Menaxhimi dhe udhëheqja në arsim (2026/2027)

Cikli i studimeve:	Cikli i tretë (doktoratë)
Fakulteti:	Gjuhët, Kulturat dhe Komunikimi

Kodi i programit:	PhD-ELM
Viti akademik:	2023 / 2024
Titulli:	Doktor i shkencave nga menaxhimi dhe udhëheqja në arsim
SETK:	180 (3 vite)
Vendimi:

Programi studimor menaxhimi dhe udhëheqja në arsim synon të ofrojë një gamë të moduleve që përbëjnë bazën e informacioneve dhe të dijeve të avancuara mbi rritjen e nivelit akademik të procesit të transformimit të arsimimit në mjedis, por edhe më gjerë në rajon.

Kuadër me njohuri të reja në arsim.

Aftësi që të bëjë hulumtime në sferën e arsimit.

Të bëjë krijimin e politikave të arsimit dhe të shkollimit.

Aftësi për menaxhimin rezultativ me institucionet arsimore.

Njohuritë dhe të kuptuarit

- Të kuptuarit e ndryshimeve vendore, rajonale dhe globale në arsim.

- Studentët do të jenë liderë në inovacionet arsimore.

Studentët do të jenë të udhëzuar drejt për reformat në procesin arsimor të Maqedonisë dhe të rajonit, kështu ata do të posedojnë shkathtësi për implementimin e planeve aksionare dhe për programet për reformë.

Aplikimi i njohurive dhe të kuptuarit

- Studentët do të jenë në gjendje t’i këshillojnë politikanët qeveritarë dhe joqeveritarë për arsimin. Përveç kësaj do t’i planifikojnë nevojat vendore dhe rajonale të kuadrit duke i përshtatur ato me ofertat e burimeve ekonomike të vendit, por, gjithashtu edhe duke i theksuar shkathtësitë e udhëheqjes strategjike.

Studentët do të mund t’i marrin rolet udhëheqëse në institucionet arsimorë në Maqedoni e më gjerë.

Aftësitë për të vlerësuar

- Studentët do të ballafaqohen me riskun dhe me sfidat e ndryshimeve prej sistemit tradicional në atë modern të arsimit.

Do të jenë gjendje ta bëjnë vlerësimin e programeve, planeve mësimore, të kuadrit dhe të politikave arsimore.

Aftësitë e komunikimit

- Do të fitojnë shkathtësi të shkëlqyeshme të komunikimit

Do të fitojnë aftësi për përdorimin e teknologjisë në klasë dhe në administratë, me qëllim të funksionimit të suksesshëm në shoqëri dhe në institucionet e diturisë.

Aftësitë e të mësuarit

- Do të fitojnë shkathtësi për t’i udhëhequr shkollat në RMV dhe për implementim të hulumtimeve në institucionet arsimore;

- Do të fitojnë shkathtësi për menaxhim me resurset njerëzore, ekonomike dhe teknologjike;

Do të ushtrohen dhe do të bëhen kompetentë për marrjen e përgjegjësive lidhur me avancimin e arsimit. Përmes trajnimit në mënyre efikase do të mund të ndikojnë në mjedise multikulturore dhe multigjuhësore.

Semestri 1

[C2464] [10 SETK] Metodologjia e Hulumtimit
Kјо lëndë ka për qëllim të shpjegojë metodologjitë dhe teknikat e punës shkencore, të cilat kryesisht studentëve u krijojnë shumë vështirësi. Ushtrimet praktike do t’u ndihmojnë studentëve të orientohen në bibliotekë, të shkruajnë një punim shkencor, referate, punime seminarike etj. Në kuadër të këtij kursi do të përfshihen temat si: përcaktimi i temës, bibliografia, rregullat e citimit, kodet shkencore, organizimi i punës etj.
[C2018] [10 SETK] Çështjet Kyçe në Mësimdhënien e Udhëheqjes në Arsim
Lënda është krijuar për të ndihmuar studentët të kuptojnë dinamikën organizative të shkollave. Njohuritë e fituara duhet të ndihmojnë studentët në identifikimin dhe propozimin e alternativave për programet dhe rregullsinë e sjelljes që mund të hasen në shkolla ose në organizata të shërbimit njerëzor. Lënda do të trajtojë çështje që lidhen me kulturën organizative dhe zhvillimin profesional të stafit, si dhe zhvillimin e planifikimit shkollor. Në këtë modul studentët do të zhvillojnë kompetencat në vijim: • do të mësojnë dhe do të kenë njohuri të përparuara në lidhje me perspektivat historike, filozofike, sociologjike të arsimit në shoqëri; • do të thellojnë njohuritë mbi tendencat shoqërore dhe arsimore, teorinë dhe praktikën; • do të zhvillojnë dhe forcojnë aftësitë për perceptimin, identifikimin dhe hulumtimin e aspekteve multikulturore të arsimit dhe ndërveprimit me fenomenet sociale; • do të mësojnë teknikat dhe do të përmirësojnë aftësitë për punën kërkimore shkencore, jetën dhe komunikimin me komunitetin; • do të mësojnë për përgjegjësitë profesionale të mësuesve, profilin dhe misionin e tyre në shoqëri;
[C2463] [10 SETK] Shkrimi i Disertacionit të Doktoratës
Lënda është dizajnuar për t’i aftësuar studentët që të bëjnë në mënyrë të pavarur hulumtime shkencore gjegjësisht për të shkruar punimin e doktoratës . Është paraparë që ky kurs të jetë praktik dhe t’ju japë studentëve njohuritë, mundësinë dhe besimin e duhur për t'iu qasur me sukses hulumtimit të tyre shkencor. Për këtë arsye lënda më shumë është bashkëpunim se sa një lëndë që bazohen në leksione. Nga studentët pritet që të marrin pjesë në mënyrë aktive në diskutime.

Semestri 2

[C2616] [10 SETK] Propozim-Projekt Doktorate
Ky aktivitet nënkupton përgatitjen e një projekti të pavarur kërkimor nën mentorim, i cili përbën bazën e disertacionit të doktoratës. Studenti fillon procesin e hartimit të planit kërkimor për disertacionin, duke zhvilluar në mënyrë sistematike komponentët kryesorë të tij. Aktivitetet përfshijnë identifikimin dhe shqyrtimin e literaturës relevante, përcaktimin e kornizës teorike dhe hipotezave kërkimore, përzgjedhjen dhe definimin e metodologjisë së punës, si dhe hartimin e planit individual të kërkimit. Procesi përmbyllet me një prezantim të parë publik të projektit kërkimor.
[10 SETK] Lëndë zgjedhore
- [E2503] Komunikimet në Institucionet Arsimore
  Sistemi arsimor është sistemi i vetëm dhe themelor i industrisë për zhvillimin e mendjes njerëzore, ndërsa mendja prodhon çdo mendim që është rreth nesh. Përmbajtja e këtij programi është të përqendrohet në krijimin e strategjive që zhvillojnë mendimin kritik, problematik dhe krijues të brezave, si parakusht për ndryshime cilësore në mjedis. Njerëzit janë faktorë të pazëvendësueshëm. Këshillimi në arsim përmes menaxhimit të burimeve njerëzore është një çështje shumë e ndjeshme. Prandaj përfundimi se përmbajtja e këtij programi bazohet në rezultatet në këtë fushë.
- [E2502] Udhëheqja dhe Aktivitetet Pedagogjike
  Lënda u mundëson studentëve të zhvillojnë aftësitë në vijim: •të kontribuojnë në krijimin e një mjedisi mësimor të favorshëm për mësimin aktiv; •të planifikojnë seri mësimore në atë mënyrë që të konfirmojnë rëndësinë e aftësive, proceseve dhe mirëkuptimeve për lëndën individuale, qëllimet e përgjithshme të arsimit, si dhe aftësitë e tyre; • të zhvillojnë, të zgjidhin dhe përdorin detyra të ndryshme, duke pohuar se gjëra të ndryshme mund të shërbejnë për qëllime të ndryshme sepse ato udhëzojnë aktivitetet e të nxënit të studentëve; • të organizojnë klasën dhe komunikimin në një grup të vogël mënyrash që konfirmojnë se komunikimi me studentin është një mjet për të mbështetur lëndën dhe përfundimisht studentët mësojnë të komunikojnë në mënyra që pranohen brenda lëndëve të ndryshme; •të përdorin procedurat e vlerësimit gjatë procesit mësimor që do të mbështesin mësimin e planifikuar të studentëve dhe do të orientojnë veprimtarinë e tyre mësimore drejt elementeve thelbësore të përmbajtjes.
- [EDLCC0101] Multikulturalizmi
  Qëllimi i kësaj lënde është shqyrtimi i shumëgjuhësisë në shoqëritë multikulturore, si fenomen social. Ky fenomen është masiv në mbarë botën. Gjatë ligjëratave në mënyrë më të thuktë do të shqyrtohen termat: monokulturalizëm, shumëkulturalizëm, multikulturalizëm. Do të sqarohet nocioni nacionalizmi linguistik, ku do të theksohet se të paktën ka dy forma të këtij nacionalizmi, ku njëra formë përplaset me tjetrën: për udhëheqësit e vendeve më të fuqishme nacionalizmi ka domethënien e zgjerimit, kurse për pakicat ai merr formën e rezistencës dhe të luftës për afirmimin e identitetit, përballë një presionit të tillë. Vend të shquar në programin e ciklëit të tretë do të ketë edhe multikulturalizmi në arsim. Në studimet e këtij cikli për multikulturalizmin në këtë program mësimor përfshihen përmbajtje që u përkasin kulturave të ndryshme.
- [EDLCC0102] Komunikimi Ndërkombëtar
  Lënda përqendrohet në zhvillimin e atyre shkathtësive të komunikimit ndërkombëtar që janë thelbësore për funksionimin efektiv në botën profesionale. Studentët do ta mësojnë procesin e analizimit të një shumëllojshmërie situatash të komunikimit ndërkombëtar dhe t'u japin përgjigje adekuate po atyre. Ndër temat që do të përfshihen janë: komunikimi ndërkombëtar, në organizata, komunikimi ndërpersonal dhe grupor, prezantimet gojore, intervistat për punësim, letrat profesionale të biznesit, si dhe shkathtësitë ndërpersonale, duke përfshirë dinamikën e grupit dhe punën ekipore.
- [E2501] Psikologjia e Arsimit
  Qëllimi i lëndës është që studentët të njihen me psikologjinë pedagogjike të avancuar, metodat dhe teknikat e psikologjisë pedagogjike, të përdorin metodat dhe teknikat në problemet psikologjike në arsim, faktorët e të nxënit dhe të të nxënit, llojet e të nxënit, të mësuarit në sjellje dhe njohës, teoritë dhe praktikat e ndryshme të të mësuarit, teoritë dhe aftësitë e të nxënit, strukturat e aftësive dhe llojeve të saj dhe transferimi në të nxënë. Qëllimi i lëndës është të ofrojë zhvillim, mësim dhe mësimdhënie, si koncepte dhe praktika themelore që u mundësojnë mësuesve të japin mësim për zhvillimin e të menduarit. Studentët do të fitojnë një bazë teorike dhe një seri strategjish që zhvillojnë të menduarit dhe aftësinë e tyre për të reflektuar në të menduarit, proces që shpesh quhet metakonjimi. Gjatë kësaj lënde studentët do të mësojnë për strategjitë e ndryshme që inkurajojnë mësimin rreth dhe rreth të menduarit, dhe gjithashtu do të kenë për detyrë të hartojnë dhe vlerësojnë strategjitë e tyre. Për të inkurajuar të menduarit reflektues dhe njohuri metakognitive te studentët, pjesëmarrësit do të kenë mundësinë të mësojnë rreth zhvillimit, mësimit, mësimdhënies, zakonet, të menduarit kritik dhe procesin e zgjidhjes së problemit.
[10 SETK] Lëndë zgjedhore
- [E2503] Komunikimet në Institucionet Arsimore
  Sistemi arsimor është sistemi i vetëm dhe themelor i industrisë për zhvillimin e mendjes njerëzore, ndërsa mendja prodhon çdo mendim që është rreth nesh. Përmbajtja e këtij programi është të përqendrohet në krijimin e strategjive që zhvillojnë mendimin kritik, problematik dhe krijues të brezave, si parakusht për ndryshime cilësore në mjedis. Njerëzit janë faktorë të pazëvendësueshëm. Këshillimi në arsim përmes menaxhimit të burimeve njerëzore është një çështje shumë e ndjeshme. Prandaj përfundimi se përmbajtja e këtij programi bazohet në rezultatet në këtë fushë.
- [E2502] Udhëheqja dhe Aktivitetet Pedagogjike
  Lënda u mundëson studentëve të zhvillojnë aftësitë në vijim: •të kontribuojnë në krijimin e një mjedisi mësimor të favorshëm për mësimin aktiv; •të planifikojnë seri mësimore në atë mënyrë që të konfirmojnë rëndësinë e aftësive, proceseve dhe mirëkuptimeve për lëndën individuale, qëllimet e përgjithshme të arsimit, si dhe aftësitë e tyre; • të zhvillojnë, të zgjidhin dhe përdorin detyra të ndryshme, duke pohuar se gjëra të ndryshme mund të shërbejnë për qëllime të ndryshme sepse ato udhëzojnë aktivitetet e të nxënit të studentëve; • të organizojnë klasën dhe komunikimin në një grup të vogël mënyrash që konfirmojnë se komunikimi me studentin është një mjet për të mbështetur lëndën dhe përfundimisht studentët mësojnë të komunikojnë në mënyra që pranohen brenda lëndëve të ndryshme; •të përdorin procedurat e vlerësimit gjatë procesit mësimor që do të mbështesin mësimin e planifikuar të studentëve dhe do të orientojnë veprimtarinë e tyre mësimore drejt elementeve thelbësore të përmbajtjes.
- [EDLCC0101] Multikulturalizmi
  Qëllimi i kësaj lënde është shqyrtimi i shumëgjuhësisë në shoqëritë multikulturore, si fenomen social. Ky fenomen është masiv në mbarë botën. Gjatë ligjëratave në mënyrë më të thuktë do të shqyrtohen termat: monokulturalizëm, shumëkulturalizëm, multikulturalizëm. Do të sqarohet nocioni nacionalizmi linguistik, ku do të theksohet se të paktën ka dy forma të këtij nacionalizmi, ku njëra formë përplaset me tjetrën: për udhëheqësit e vendeve më të fuqishme nacionalizmi ka domethënien e zgjerimit, kurse për pakicat ai merr formën e rezistencës dhe të luftës për afirmimin e identitetit, përballë një presionit të tillë. Vend të shquar në programin e ciklëit të tretë do të ketë edhe multikulturalizmi në arsim. Në studimet e këtij cikli për multikulturalizmin në këtë program mësimor përfshihen përmbajtje që u përkasin kulturave të ndryshme.
- [EDLCC0102] Komunikimi Ndërkombëtar
  Lënda përqendrohet në zhvillimin e atyre shkathtësive të komunikimit ndërkombëtar që janë thelbësore për funksionimin efektiv në botën profesionale. Studentët do ta mësojnë procesin e analizimit të një shumëllojshmërie situatash të komunikimit ndërkombëtar dhe t'u japin përgjigje adekuate po atyre. Ndër temat që do të përfshihen janë: komunikimi ndërkombëtar, në organizata, komunikimi ndërpersonal dhe grupor, prezantimet gojore, intervistat për punësim, letrat profesionale të biznesit, si dhe shkathtësitë ndërpersonale, duke përfshirë dinamikën e grupit dhe punën ekipore.
- [E2501] Psikologjia e Arsimit
  Qëllimi i lëndës është që studentët të njihen me psikologjinë pedagogjike të avancuar, metodat dhe teknikat e psikologjisë pedagogjike, të përdorin metodat dhe teknikat në problemet psikologjike në arsim, faktorët e të nxënit dhe të të nxënit, llojet e të nxënit, të mësuarit në sjellje dhe njohës, teoritë dhe praktikat e ndryshme të të mësuarit, teoritë dhe aftësitë e të nxënit, strukturat e aftësive dhe llojeve të saj dhe transferimi në të nxënë. Qëllimi i lëndës është të ofrojë zhvillim, mësim dhe mësimdhënie, si koncepte dhe praktika themelore që u mundësojnë mësuesve të japin mësim për zhvillimin e të menduarit. Studentët do të fitojnë një bazë teorike dhe një seri strategjish që zhvillojnë të menduarit dhe aftësinë e tyre për të reflektuar në të menduarit, proces që shpesh quhet metakonjimi. Gjatë kësaj lënde studentët do të mësojnë për strategjitë e ndryshme që inkurajojnë mësimin rreth dhe rreth të menduarit, dhe gjithashtu do të kenë për detyrë të hartojnë dhe vlerësojnë strategjitë e tyre. Për të inkurajuar të menduarit reflektues dhe njohuri metakognitive te studentët, pjesëmarrësit do të kenë mundësinë të mësojnë rreth zhvillimit, mësimit, mësimdhënies, zakonet, të menduarit kritik dhe procesin e zgjidhjes së problemit.

Semestri 3

[C2665] [30 SETK] Punë Kërkimore-Shkencore
Në vitin e dytë kandidati vazhdon me veprimtarinë kërkimore shkencore sipas planit individual të miratuar. Mentori siguron vlerësimin lidhur me këto aktivitete në formën e një raporti drejtuar Këshillit mësimor-shkencor të fakultetit.

Semestri 4

[C2666] [20 SETK] Publikime I
Publikimi i aktiviteteve kërkimore-hulumtuese sipas tabelës me rëndësi për mediat për publikim. Aktivitetet dhe sukseset publicistike të kandidatit kontrollohen para audiencës shkencore sipas lëmit dhe rëndësisë së hulumtimit.
[C2667] [10 SETK] Mobiliteti i Studentëve
Qëllimi i mobilitetit të doktorantëve është të prezantojnë, shkëmbejnë dhe diskutojnë punën e tyre kërkimore me kolegë nga vendet e tjera evropiane për të përmirësuar cilësinë e disertacionit të tyre.

Semestri 5

[DLCC0105] [20 SETK] Prezantimi i Rezultateve të Hulumtimit
Në fund të semestrit të 5-të, pas aktiviteteve kërkimore-hulumtuese sipas planit individual, kandidati do t'i prezantojë publikisht rezultatet e përgjithshme të kësaj faze të punimit dhe të hulumtimit.
[PHD-S5-01] [10 SETK] Publikime II
Publikimi i aktiviteteve kërkimore-hulumtuese sipas tabelës me rëndësi për mediat për publikim. Aktivitetet dhe sukseset publicistike të kandidatit kontrollohen para audiencës shkencore sipas lëmit dhe relevancës së hulumtimit.

Semestri 6

[EML-PHD-THESIS] [30 SETK] Disertacioni i Doktoratës
“Disertacioni i Doktoratës” është aktivitet akademik i cili përfshin realizimin e një hulumtimi origjinal shkencor në një fushë specifike të studimit. Aktiviteti përfshin identifikimin e një problemi kërkimor të rëndësishëm, zhvillimin e metodologjisë së kërkimit, mbledhjen dhe analizën e të dhënave, si dhe interpretimin dhe prezantimin e rezultateve në mënyrë sistematike dhe shkencore. Qëllimi është që studenti të demonstrojë aftësi për kërkim të pavarur dhe krijimin e njohurive të reja ose qasjeve të reja në fushën përkatëse. Aktiviteti synon zhvillimin e aftësive për analizë kritike dhe sintetike, për përdorim të metodologjive kërkimore të avancuara, për prezantim shkencor të rezultateve dhe për respektimin e parimeve të integritetit akademik. Gjithashtu, disertacioni përgatit studentin për kontribut profesional dhe akademik në fushën e tij/saj dhe për pjesëmarrje aktive në komunitetin shkencor ndërkombëtar. Pas përfundimit të disertacionit të doktoratës, nën mentorim, i njëjti dorëzohet në Këshillin mësimor-shkencor të fakultetit përkatës, shqyrtohet/pranohet nga Këshilli mësimor-shkencor i fakultetit, u dorëzohet anëtarëve të komisionit dhe fillon procedura e mbrojtjes publike.