Programi:

Qeverisja, politikat dhe administrata (2026/2027)

Cikli i studimeve:	Cikli i tretë (doktoratë)
Fakulteti:	Shkencat Shoqërore Bashkëkohore

Kodi i programit:	PhD-GPA
Viti akademik:	2023 / 2024
Titulli:	Doktor i Shkencave në Qeverisje, Politika dhe Administratë
SETK:	180 (3 vite)
Vendimi:

Programi i doktoraturës në Qeverisja, politikat dhe administrate është i dizajnuar për të krijuar një brez të ri ekspertësh dhe studiuesish shumë të kualifikuar, të cilët mund të përballen me sfidat gjithnjë e më komplekse me të cilat përballet sektori publik, veçanërisht në fushat e analizës së politikave dhe zhvillimit të qëndrueshëm.Programi ofron një kurrikulë rigoroze që kombinon njohuri të avancuara teorike me aftësi praktike kërkimore, duke siguruar që të diplomuarit të jenë të përgatitur mirë për të analizuar, hartuar dhe zbatuar politika publike efektive. Duke u përafruar me standardet e Hapësirës Evropiane të Arsimit të Lartë dhe duke përfshirë kurse ndërdisiplinore—si menaxhimi publik dhe politika krahasuese—programi i përgjigjet kërkesave kombëtare dhe ndërkombëtare për liderë kompetentë në sektorin publik. Theksi mbi kërkimin e pavarur, publikimet shkencore dhe mobilitetin ndërkombëtar e rrit më tej rëndësinë e programit, duke u mundësuar studentëve të kontribuojnë me njohuri origjinale dhe zgjidhje inovative për çështje që lidhen me qeverisjen globale.

Të diplomuarit do të jenë të kualifikuar për role udhëheqëse në akademi, qeveri, organizata ndërkombëtare dhe sektorin privat, ku ekspertiza e tyre në menaxhimin dhe administratën publike do të jetë thelbësore për promovimin e transparencës, llogaridhënies dhe zhvillimit të qëndrueshëm. Në përgjithësi, programi përfaqëson një përgjigje në kohë dhe strategjike ndaj nevojave në zhvillim të qeverisjes moderne, duke nxitur profesionistë të aftë për të udhëhequr ndryshime pozitive dhe për të avancuar të mirën publike.

Njohuritë dhe të kuptuarit

- Tregon njohje sistematike në fushën e hulumtimit dhe njohje të përkryer të metodave dhe shkathtësive për hulumtim në kuadër të asaj fushe në përputhshmëri me standardet më të larta ndërkombëtare.

Ka njohuri të avancuara për teoritë e administratës publike, për hulumtimet dhe praktikën.

Aplikimi i njohurive dhe të kuptuarit

- Tregon aftësi të interpretojë, të dizajnojë, të aplikojë dhe të adaptojë objektin thelbësor në hulumtim me integritet shkencor.

- Jep kontribut përmes hulumtimeve origjinale të cilat i tejkalojnë kufijtë ekzistues të dijeve, duke zhvilluar dije të reja, të vlerësuara në nivel të publikimeve të recensuara kombëtare dhe ndërkombëtare.

Identifikon lidhjen në mes të proceseve administrative dhe veprimtarisë analitike për nevojat e krijimit të politikave në sektorin publik.

Aftësitë për të vlerësuar

- Aftësi për analizë kritike, vlerësim dhe sintezë të ideve të reja dhe të ndërlikuara, duka pasur kompetencë për vlerësim.

- Aftësi për inicim të pavarur dhe pjesëmarrje në rrjetet kombëtare dhe ndërkombëtare të hulumtimit dhe ngjarje me integritet shkencor.

- Aftësi për inicim të pavarur të projekteve hulumtuese dhe zhvillimore përmes të cilave do të gjenerohet dije e re dhe shkathtësi për zhvillim në fushën e hulumtimit.

Planifikon dhe vepron me efikasitet në udhëheqjen dhe organizimin e shërbimeve publike.

Aftësitë e komunikimit

- Mund të komunikojë me kolegët e tij, me bashkësinë më të gjerë akademike dhe me shoqërinë në tërësi në kuadër të fushës dhe ekspertizës së tij.

- Merr pjesë në debate publike dhe media duke shfrytëzuar fjalor të përshtatshëm me nivelin akademik.

Shkruan, propozon dhe udhëheq projektet hulumtuese në sferën e administratës publike.

Aftësitë e të mësuarit

- Pritet të bëhet i aftë të promovohet në suaza akademike, profesionale dhe në zhvillimin teknologjik, shoqëror ose kulturor në shoqërinë që bazohet në dije.

- Mund të ndihmojë në trajnimin e individëve për pozita politike dhe administrative në sektorin publik.

Ka aftësi për planifikim dhe organizim në funksionimin e administratës publike dhe të institucioneve në përputhshmëri me sistemet demokratike bashkëkohore.

Semestri 1

[DPA0101] [10 SETK] Metodologjia e hulumtimit
Kjo lëndë synon të pajisë studentët me një kuptim gjithëpërfshirës të teorive shkencore dhe metodologjive të kërkimit, duke u mundësuar atyre të hartojnë, realizojnë dhe vlerësojnë në mënyrë kritike kërkime akademike. Lënda prezanton konceptet themelore, përfshirë dizajnin e kërkimit, variablat, formulimin e hipotezave (të drejtpërdrejta dhe të tërthorta), vlefshmërinë dhe besueshmërinë e rezultateve, paragjykimet (bias) dhe aspektet etike, si dhe qasjet metodologjike sasiore dhe cilësore. Përmes kombinimit të mësimit teorik dhe detyrave praktike, studentët do të fitojnë përvojë konkrete në zbatimin e metodave kërkimore. Pas përfundimit me sukses të lëndës, studentët do të jenë në gjendje të: • Demonstrojnë njohuri të qëndrueshme mbi konceptet bazë shkencore dhe rëndësinë e tyre në kërkim • Zbatojnë teknika efektive për kërkim, gjetje të informacionit dhe rishikim të literaturës shkencore • Identifikojnë, përkufizojnë dhe formulojnë probleme kërkimore të bazuara shkencërisht • Zgjedhin dhe arsyetojnë qasjet dhe metodologjitë e përshtatshme kërkimore • Krahasojnë në mënyrë kritike avantazhet dhe kufizimet e metodave të ndryshme për mbledhjen dhe analizën e të dhënave në kërkimin sasior dhe cilësor • Zbatojnë metoda bazë kërkimore për analizimin dhe interpretimin e të dhënave • Zhvillojnë korniza teorike koherente mbi të cilat ndërtohet kërkimi • Rishikojnë dhe vlerësojnë në mënyrë kritike publikime shkencore dhe teknike Kjo lëndë përgatit studentët për punë kërkimore të pavarur dhe mbështet zhvillimin e aftësive analitike, mendimit kritik dhe shkrimit akademik.
[C2760] [10 SETK] Qeverisja dhe institucionet
Pas përfundimit me sukses të një lëndës, studentët do të jenë në gjendje të: • Përshkruajnë tiparet themelore të arkitekturës institucionale ne nivel local, kombetar, rajonal dhe nderkombetar, duke përfshirë rolet dhe ndërveprimet e institucioneve kryesore • Analizojnë se si funksionojne institucionet, duke përfshirë aktorët kryesorë dhe procedurat e vendimmarrjes • Vlerësojnë dhe zbatojnë në mënyrë kritike kornizat ligjore dhe politike që rregullojnë fusha specifike • Përdorin njohuritë e fituara për të ofruar vlerësime të arsyetuara të funksionimit të institucioneve dhe të qeverisjes dhe për t'u angazhuar në debate të informuara rreth sfidave të tij të ardhshme • Zhvillojne të menduarit kritik në lidhje me politikat dhe proceset e qeverisjes institucionale • Kryejne kërkime të pavarura dhe strukturojne argumentet në mënyrë efektive në punë dhe prezantime me shkrim.
[DPA0103] [10 SETK] Analiza e politikave publike
Analiza e politikave është një disiplinë zgjidhjeje problemesh që mbështetet në teori, metoda dhe gjetje thelbësore të shkencave shoqërore dhe profesioneve shoqërore, veçanërisht shkencës politike, ekonomisë, administratës publike dhe menaxhimit. Qëllimi i analizës së politikave është t'u ofrojë këshilla ekspertësh politikëbërësve duke krijuar, vlerësuar në mënyrë kritike dhe komunikuar informacion që është i dobishëm në zgjidhjen e problemeve praktike. Ky lëndë do të synojë t'u ofrojë studentëve aftësi për të kuptuar dhe vlerësuar kompleksitetin e hartimit të politikave, duke identifikuar faktorët e jashtëm dhe të brendshëm që ndikojnë në hartimin efektiv të politikave. Studentët do të jenë në gjendje të njohin sfidat ndaj hartimit efektiv të politikave dhe praktikisht, përmes analizës së rasteve, të zhvillojnë përgjigjen e tyre ndaj "çështjes së politikave" që i intereson.

Semestri 2

[C2603] [10 SETK] Propozim-projekt doktorate
Ky aktivitet nënkupton përgatitjen e një projekti të pavarur kërkimor nën mentorim, i cili përbën bazën e disertacionit të doktoratës. Studenti fillon procesin e hartimit të planit kërkimor për disertacionin, duke zhvilluar në mënyrë sistematike komponentët kryesorë të tij. Aktivitetet përfshijnë identifikimin dhe shqyrtimin e literaturës relevante, përcaktimin e kornizës teorike dhe hipotezave kërkimore, përzgjedhjen dhe definimin e metodologjisë së punës, si dhe hartimin e planit individual të kërkimit. Procesi përmbyllet me një prezantim të parë publik të projektit kërkimor.
[10 SETK] Lëndë zgjedhore
- [E3033] Shteti, burokracia dhe administrata publike
  Objektivi i lëndë është t’i njohë studentët me: - Teoritë dhe kërkimet që lidhen me rolin e shtetit dhe procesin e qeverisjes në shoqëritë demokratike. - Analizojnë në mënyrë kritike teoritë kryesore të shtetit dhe evolucionin e administratës publike. - Shpjegojnë modelet klasike dhe bashkëkohore të burokracisë, qeverisjes dhe dizajnit institucional. - Vlerësojnë reformat administrative në perspektivë krahasuese. - Realizojnë kërkim të avancuar mbi strukturat shtetërore, institucionet publike dhe sjelljen burokratike. - Aplikojnë qasjet teorike në analizën e sfidave aktuale të administratës publike. - Të kuptojnë arsyetimin, trashëgiminë dhe kritikat e modeleve kryesore të administratës publike, duke përfshirë Menaxhimin e Ri Publik (New Public Management) dhe pasardhësit e tij.
- [E3034] Ekonomia politike globale dhe dinamikat tranzicionale
  Kjo lëndë ofron një analizë të thelluar të ekonomisë politike globale, duke përfshirë qasjet liberaliste, merkantiliste, marksiste dhe kritike, transformimet historike të rendit ekonomik ndërkombëtar dhe rolin e aktorëve kryesorë. Studenti do të vlerësojë ndikimin e globalizimit, financiarizimit dhe integrimit rajonal mbi zhvillimin, pabarazinë dhe demokracinë, do të krahasojë tranzicionet nga ekonomitë socialiste në ekonomitë e tregut dhe do të aplikojë qasjet teorike në raste studimore nga Europa Qendrore e Lindore, ish-BRSS, Ballkani dhe ekonomitë në zhvillim. Lënda përfshin gjithashtu zhvillimin dhe prezantimin e një studimi kërkimor të avancuar dhe komunikimin profesional të gjetjeve.
- [EDPS0104] Politikat krahasimtare
  Lënda politikat krahasimtare u mundëson studentëve të fitojnë njohuri nga sfera e funksionimit të institucioneve dhe sistemit politik krahasuar me institucionet në sisteme të ndryshme politike. Si qëllime të kësaj lënde mund të theksohen: - Kuptimi i esencës së funksionimit të sistemeve politike në përgjithësi, - Inicimi i mendimit kritik në kuadër të grupit - Aftësimi i dijeve të fituara për t’i shfrytëzuar që të japin vlerësime të argumentuara për mënyrën e funksionimit të sistemeve politike të vendeve përkatëse, - Zhvillimi i aftësive komunikative të studentëve, - Marrja e dijeve adekuate rreth mënyrës së funksionimit të sistemeve politike, - Aftësim për njohje të përparësive dhe mangësive të sistemeve politike të vendeve të ndryshme nga e gjithë bota, por ngjashmëritë dhe dallimet në mes sistemeve të ndryshme politike etj.
- [EDPA0102] Evaluimi i programeve publike
  Qëllimi i kësaj lënde është që studentët të njihen me teknikat e analizës se efektivitetit të organizatave në sektorin publik. Studentët do të fitojnë shkathtësi për formulimin e pyetjeve për evaluim, për selektim të ekzemplarëve, për planifikim dhe grumbullim të të dhënave, për analizat e rezultateve të evaluimit, të dizajnimit të buxhetit për evaluim, për informim dhe komunikim të rezultateve nga evaluimi i palëve të ndryshme, për zhvillim të kompetencave për pyetje politike dhe etike të ndërlidhura me evaluimin.
- [E3035] Globalizimi
  Qëllimet e lëndës Deri në fund të lëndës, studentët e doktoraturës do të jenë në gjendje të: • Kuptojnë dhe vlerësojnë trashëgiminë teorike kyçe mbi globalizimin (liberale, neo-marksiste, sistemo-botërore, konstruktiviste, post-koloniale). • Analizojnë transformimet e mëdha në ekonominë politike, kulturë dhe qeverisje të formësuara nga globalizimi. • Vlerësojnë në mënyrë kritike debatet mbi pabarazinë, identitetin, rreziqet globale dhe krizën e rendit liberal ndërkombëtar. • Ekzaminojnë ndryshimet bashkëkohore: deglobalizimin, tekno-nacionalizmin, qeverisjen e inteligjencës artificiale, platformat globale digjitale. • Zbatojnë teoritë e globalizimit në projektet e tyre kërkimore të doktoraturës.
[10 SETK] Lëndë zgjedhore
- [E3033] Shteti, burokracia dhe administrata publike
  Objektivi i lëndë është t’i njohë studentët me: - Teoritë dhe kërkimet që lidhen me rolin e shtetit dhe procesin e qeverisjes në shoqëritë demokratike. - Analizojnë në mënyrë kritike teoritë kryesore të shtetit dhe evolucionin e administratës publike. - Shpjegojnë modelet klasike dhe bashkëkohore të burokracisë, qeverisjes dhe dizajnit institucional. - Vlerësojnë reformat administrative në perspektivë krahasuese. - Realizojnë kërkim të avancuar mbi strukturat shtetërore, institucionet publike dhe sjelljen burokratike. - Aplikojnë qasjet teorike në analizën e sfidave aktuale të administratës publike. - Të kuptojnë arsyetimin, trashëgiminë dhe kritikat e modeleve kryesore të administratës publike, duke përfshirë Menaxhimin e Ri Publik (New Public Management) dhe pasardhësit e tij.
- [E3034] Ekonomia politike globale dhe dinamikat tranzicionale
  Kjo lëndë ofron një analizë të thelluar të ekonomisë politike globale, duke përfshirë qasjet liberaliste, merkantiliste, marksiste dhe kritike, transformimet historike të rendit ekonomik ndërkombëtar dhe rolin e aktorëve kryesorë. Studenti do të vlerësojë ndikimin e globalizimit, financiarizimit dhe integrimit rajonal mbi zhvillimin, pabarazinë dhe demokracinë, do të krahasojë tranzicionet nga ekonomitë socialiste në ekonomitë e tregut dhe do të aplikojë qasjet teorike në raste studimore nga Europa Qendrore e Lindore, ish-BRSS, Ballkani dhe ekonomitë në zhvillim. Lënda përfshin gjithashtu zhvillimin dhe prezantimin e një studimi kërkimor të avancuar dhe komunikimin profesional të gjetjeve.
- [EDPS0104] Politikat krahasimtare
  Lënda politikat krahasimtare u mundëson studentëve të fitojnë njohuri nga sfera e funksionimit të institucioneve dhe sistemit politik krahasuar me institucionet në sisteme të ndryshme politike. Si qëllime të kësaj lënde mund të theksohen: - Kuptimi i esencës së funksionimit të sistemeve politike në përgjithësi, - Inicimi i mendimit kritik në kuadër të grupit - Aftësimi i dijeve të fituara për t’i shfrytëzuar që të japin vlerësime të argumentuara për mënyrën e funksionimit të sistemeve politike të vendeve përkatëse, - Zhvillimi i aftësive komunikative të studentëve, - Marrja e dijeve adekuate rreth mënyrës së funksionimit të sistemeve politike, - Aftësim për njohje të përparësive dhe mangësive të sistemeve politike të vendeve të ndryshme nga e gjithë bota, por ngjashmëritë dhe dallimet në mes sistemeve të ndryshme politike etj.
- [EDPA0102] Evaluimi i programeve publike
  Qëllimi i kësaj lënde është që studentët të njihen me teknikat e analizës se efektivitetit të organizatave në sektorin publik. Studentët do të fitojnë shkathtësi për formulimin e pyetjeve për evaluim, për selektim të ekzemplarëve, për planifikim dhe grumbullim të të dhënave, për analizat e rezultateve të evaluimit, të dizajnimit të buxhetit për evaluim, për informim dhe komunikim të rezultateve nga evaluimi i palëve të ndryshme, për zhvillim të kompetencave për pyetje politike dhe etike të ndërlidhura me evaluimin.
- [E3035] Globalizimi
  Qëllimet e lëndës Deri në fund të lëndës, studentët e doktoraturës do të jenë në gjendje të: • Kuptojnë dhe vlerësojnë trashëgiminë teorike kyçe mbi globalizimin (liberale, neo-marksiste, sistemo-botërore, konstruktiviste, post-koloniale). • Analizojnë transformimet e mëdha në ekonominë politike, kulturë dhe qeverisje të formësuara nga globalizimi. • Vlerësojnë në mënyrë kritike debatet mbi pabarazinë, identitetin, rreziqet globale dhe krizën e rendit liberal ndërkombëtar. • Ekzaminojnë ndryshimet bashkëkohore: deglobalizimin, tekno-nacionalizmin, qeverisjen e inteligjencës artificiale, platformat globale digjitale. • Zbatojnë teoritë e globalizimit në projektet e tyre kërkimore të doktoraturës.

Semestri 3

[C2840] [30 SETK] Punë kërkimore-shkencore
Në vitin e dytë kandidati vazhdon me veprimtarinë kërkimore-shkencore sipas planit individual të miratuar. Mentori siguron vlerësimin lidhur me këto aktivitete në formën e një raporti drejtuar këshillit mësimor-shkencor të fakultetit.

Semestri 4

[C2841] [20 SETK] Publikime I
Publikimi i aktiviteteve kërkimore-hulumtuese sipas tabelës me rëndësi për mediat për publikim. Aktivitetet dhe sukseset publicistike të kandidatit kontrollohen para audiencës shkencore sipas lëmit dhe rëndësisë së hulumtimit.
[DPA0105] [10 SETK] Mobiliteti i Studentëve
Gjatë semestrit të katërt studenti është i detyruar të realizojë mobilitet në një institucion shkencor, ose institucion tjetër relevant për fushën e kërkimit jashtë vendit në një kohëzgjatje prej të paktën një javë. Qëllimi i mobilitetit të doktorantëve është të prezantojnë, shkëmbejnë dhe diskutojnë punën e tyre kërkimore me kolegë nga vende të tjera për të përmirësuar cilësinë e disertacionit të tyre. Për realizimin e mobilitetit studenti sjell dëshmi nga institucioni, të cilën ia dorëzon mentorit.

Semestri 5

[DPA0106] [20 SETK] Prezantimi i Rezultateve të Hulumtimit
Në fund të semestrit të 5-të, pas aktiviteteve kërkimore-hulumtuese sipas planit individual, kandidati do t'i prezantojë publikisht rezultatet e përgjithshme të kësaj faze të punimit dhe të hulumtimit.
[PHD-S5-01] [10 SETK] Publikime II
Publikimi i aktiviteteve kërkimore-hulumtuese sipas tabelës me rëndësi për mediat për publikim. Aktivitetet dhe sukseset publicistike të kandidatit kontrollohen para audiencës shkencore sipas lëmit dhe relevancës së hulumtimit.

Semestri 6

[PA-PhD-THESIS] [30 SETK] Disertacioni i Doktoratës
“Disertacioni i Doktoratës” është aktivitet akademik i cili përfshin realizimin e një hulumtimi origjinal shkencor në një fushë specifike të studimit. Aktiviteti përfshin identifikimin e një problemi kërkimor të rëndësishëm, zhvillimin e metodologjisë së kërkimit, mbledhjen dhe analizën e të dhënave, si dhe interpretimin dhe prezantimin e rezultateve në mënyrë sistematike dhe shkencore. Qëllimi është që studenti të demonstrojë aftësi për kërkim të pavarur dhe krijimin e njohurive të reja ose qasjeve të reja në fushën përkatëse. Aktiviteti synon zhvillimin e aftësive për analizë kritike dhe sintetike, për përdorim të metodologjive kërkimore të avancuara, për prezantim shkencor të rezultateve dhe për respektimin e parimeve të integritetit akademik. Gjithashtu, disertacioni përgatit studentin për kontribut profesional dhe akademik në fushën e tij/saj dhe për pjesëmarrje aktive në komunitetin shkencor ndërkombëtar. Pas përfundimit të disertacionit të doktoratës, nën mentorim, i njejti dorëzohet në Këshillin mësimor-shkencor të fakultetit përkatës, shqyrtohet/pranohet nga Këshilli mësimor-shkencor i fakultetit, u dorëzohet anëtarëve të komisionit dhe fillon procedura e mbrojtjes publike.